4 EKİM 2026
İran destekli Husilerin Yemen üzerinden Babülmendep’i Suudi Arabistan’ın enerji sevkiyatına kapattığı ve Riyad’ın ABD’den defalarca talep etmesine rağmen aradığı askeri desteği bulamadığı bir ortamda Türkiye’den Riyad’a önemli bir ziyaret gerçekleşiyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Genelkurmay Başkanı Selçukbayraktaroğlu yarın Riyad’da Mekke Anlaşması kapsamında kurulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’nin ikinci toplantısına katılacaklar. İlk toplantı ise 31 Ağustos’ta yapılmıştı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan daha önce Yemen’den kaynaklanan saldırıları nedeniyle Suudi Arabistan’ın egemenliğinin, toprak bütünlüğünün ve enerji güvenliğinin tehdit altında olduğunu savunarak mevcut şartlar altında Türkiye’nin Riyad’a Mekke Anlaşması’nda imzası olduğu için destek vermeye hazır olduğunu söylemişti.
Fidan söz konusu desteğin teknik boyutunun taraflar arasında görüşüldüğünü ve Suudi Arabistan’ın yalnız bırakılmayacağını vurgulamıştı.
5 Ekim’de yapılacak toplantıda desteğin ve ihtiyaçların netleştirilmesi bekleniyor. Genelkurmay Başkanı Bayraktaroğlu da iki hafta önce Suudi Arabistan’ı ziyaret etmişti.
Reutes 2 Ekim tarihli haberinde, Suudi Arabistan’ın Yemenli müttfikleri ile birlikte Yemen’deki Husileri Babülmendep’ten uzaklaştıracak 100 bin kişilik bir askeri güçle müdahaleye hazırlandığını öne sürmüştü. Yalanlanmayan bu iddia Suudi ve Yemenli yetkililere dayandırılmıştı.
PAKİSTAN 8 BİN ASKER GÖNDERDİ
Suudi Arabistan askerlerinin sahada savaşa müdahil olup olmayacakları bilinmiyor. Mekke Anlaşması ile Suudi Arabistan’a yapılan saldırıyı kendilerine yapılmış sayan imzaları atan iki ülke Türkiye ve Pakistan’ın nasıl rol oynayacakları da merak ediliyor.
Halihazırda Pakistan’ın 2025’ten bu yana konuşlandırdığı 8 bin asker Suudi Arabistan’da bulunuyor. Pakistan medyası Husilerin Mekke’ye saldırdığına dair iddiaları öne çıkaran haberler ile askeri desteğin toplumsal zemininin inşa edildiği izlenimi veren haberleri sıklıkla yayınlıyor.
TÜRKİYE BOYUTU NET DEĞİL
Meselenin Türkiye boyutunda da benzer bir durum var aslında. Bununla birlikte Mekke Anlaşmaı henüz TBMM’de onaylanmış değil. Anlaşmanın TBMM’ye gelip gelmeyeceğine dair bir açıklama da yapılmış değil.
Türkiye’nin eski Washington Büyükelçisi Namık Tan TBMM’nin atlanabileceği ihtimalini dillendirdiği açıklamasında ‘Yoksa imzalanan belge TBMM onayından kaçırılmak üzere Mutabakat Muhtırası/Zabtı gibi bir başlıkla mı düzenlendi?’ diye sordu.
Öte yandan yarın yapılacak toplantı öncesinde Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada ‘Bakan Fidan’ın toplantıda; Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları karşısında Türkiye’nin güçlü dayanışmasını ve desteğini teyit etmesi, kutsal mekanlara yönelik provokasyon amaçlı eylemlerin kabul edilemez olduğunun altını çizmesi, -Bölgedeki ihtilafların barışçıl yollarla çözüme kavuşturulmasının öncelik taşıdığını, gerilimi daha da tırmandırabilecek eylemlerden kaçınılması gerektiğini belirtmesi öngörülmektedir’ denildi.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
Mekke Anlaşması Cumhurbaşkanımız, Pakistan Başbakanı Muhammed Şahbaz Şerif ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi vMuhammed bin Selman 7 Ağustos 2026 tarihinde Mekke’de, Ortak Savunma için Mekke Anlaşması’nı imzalamışladır.
Anlaşma, ortak caydırıcılık ve savunma yoluyla Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın güvenliklerinin tahkim edilmesini hedeflemekte. Dışişleri ve Savunma Bakanları ile Genelkurmay Başkanlarından oluşan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’nin ilk toplantısı Türkiye’nin ev sahipliğinde 31 Ağustos 2026 tarihinde gerçekleştirilmişti.

İlk Genel Sekreter olarak ise Pakistan’dan emekli Korgeneral Nauman Mahmood aday gösterilmiştir. Üç ülkenin Dışişleri Bakanları, Birleşmiş Milletler 81. Genel Kurulu Yüksek Düzeyli Haftası marjında, 24 Eylül 2026 tarihinde New York’ta bir toplantı gerçekleştirmiştir. Toplantıda bölgesel gelişmeler ele alınmış; toplantının ardından yayımlanan ortak bildiride, kutsal Mekke şehrine ve Suudi Arabistan’ın sivil ve ekonomik altyapısına yönelik saldırılar kınanmıştır. Üç ülkenin Genelkurmay Başkanları 25 Eylül 2026 tarihinde Riyad’da bir araya gelmiştir.’
HEDEFTE ARAMCO VAR
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’dan 2 Ekim’de yükselen yoğun duman uydudan görüntülenmişti.
Arabistan’da çeşitli yerlerde bulunan Aramco tesisleri son günlerde, Yemen’deki İran destekli Husi milislerinin saldırılarına uğruyor.
Aramco, Suudi ekonomisinin dinamosu niteliğinde bir şirket. Piyasa değeri bakımından da dünyanın en büyük şirketleri arasında yer alıyor.
11 Eylül’de de, Basra Körfezi’ndeki Abqaiq’ten Kızıldeniz’deki Yanbu’ya uzanan Suudi Arabistan’a ait doğu-batı petrol boru hattına saldırı yapılmıştı.
İlk başta, boru hattına yapılan saldırının arkasında da Husi milislerinin olduğu düşünülüyordu. Ancak saldırıyı Irak’taki İran destekli bir milis grubunun gerçekleştirdiği ortaya çıktı.
1.200 kilometrelik boru hattı Suudi Arabistan’ın büyük ölçüde kapalı olan Hürmüz Boğazı’nı bypass etmesine yardımcı oluyordu.

Temmuz ayında Husi milisleri Suudi Arabistan’a deniz ablukası kurarak Kızıldeniz’de Suudi tankerlerine saldırmaya başladı. Eylül ayında Babülmendep’teki Muha gibi önemli kıyı kentlerini de ele geçiren Husiler Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz’den Hint Okyanusu’na inerek Asya ile enerji ihracını büyük ölçüde engellemeye başladı.
Suudi Arabistan, Yemen iç savaşında Husilere karşı hükümet güçlerinin yanında yer alıyor. Riyad Husi isyancılara karşı savaşan bir koalisyona da liderlik ediyor.
Husiler, 2014 yılında Yemen’in büyük bir bölümünün kontrolünü ele geçirmiş, BM tarafından tanınan hükümet, başkent Sana’yı İran müttefiklerine terk etmek zorunda kalmıştı.
ARAMCO OYAK İLE GÖRÜŞÜYOR
Aramco’nun savaşta hedef haline geldiği ortamda şirket yetkilileri Türkiye’yi ziyaret etmişti. ANKA’nın 21 Eylül’den yayınlanan ve yalanlanmayan haberine göre, Suudi Arabistan’ın küresel enerji devi Saudi Aramco’nun Türkiye akaryakıt pazarına yönelik hamlesinde yeni gelişme yaşandı. Aramco yöneticileri OYAK bünyesindeki GüzelEnerji’nin Aliağa, Samsun ve Gebze tesislerinde incelemelerde bulundu. Tarafların aylardır sürdürdüğü ortaklık görüşmelerinin birkaç ay içerisinde resmî aşamaya taşınabileceği öne sürülürken ziyaretin zamanlaması dikkat çekti. Nitekim OYAK Genel Müdürü Murat Yalçıntaş da daha sonra GüzelEnerji’ye yabancı stratejik ortak alınabileceğini ifade etti.
ARAMCO ile Güzelenerji üzerine OYAK tarafından yapılan görüşmeler 16 Haziran’a uzanıyor. Farklı ortaklık modelleri üzerine görüşmeler yapıldığı belirtiliyor. OYAK, ARAMCO ile yapacağı ortaklık ile uluslararası enerji yatırımlarını hızlandırmak istiyor.

