Nöbetçi Eczaneler
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen yeni Kanun ile birlikte Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararına paralel olarak İcra ve İflas Kanunu’nda çeşitli değişikliklere gidildi.
Yapılan düzenlemelere göre, istinaf ve temyiz başvurularında, dava açılışındaki veya şikayet başvurusundaki parasal değerler dikkate alınacak. Yeniden değerleme kaynaklı artışların, bölge adliye mahkemesinin kaldırma ya da Yargıtay’ın bozma kararından sonra verilen hükümlerde uygulanmaması, karar tarihinde geçerli olan miktarların esas alınması zorunluluğu kaldırıldı.
Anayasa Mahkemesi’nin kararına uygun şekilde Noterlik Kanunu’nda yapılan değişikliklerle, noterlere görevleriyle bağdaşmayan tutum ve davranışları nedeniyle, fiilin niteliği ve ağırlığı göz önüne alınarak farklı disiplin cezaları verilebilecek.
Noterlere yönelik uyarma, kınama, para cezası, geçici görevden uzaklaştırma ve meslekten çıkarma gibi cezaların hangi hallerde uygulanacağı ayrıntılı olarak gösterildi. Ayrıca, meslekten çıkarma hariç olmak üzere, benzer nitelikteki eylemler için de ilgili disiplin cezası uygulanabilecek. Disiplin işlemlerinde zamanaşımı süreleri de yeniden düzenlendi.
Kanun’da “Eski cezaların etkisi” başlığı, “Bir üst veya alt derece disiplin cezasının uygulanması ve zamanaşımı” şeklinde güncelleniyor. Buna göre, bir disiplin cezası kesinleştikten sonra 5 yıl içinde yeni bir ceza gerektiren bir fiil işlenirse, yeni ceza bir derece ağır uygulanacak.
İlk defa disiplin cezası alacak ve geçmişte olumlu sicile sahip olan notere, meslekten çıkarma hariç, verilecek ceza bir derece hafifletilecek. Soruşturmayı gerektiren eylemin öğrenilmesinden 3 yıl, işlenmesinden ise 5 yıl sonra işlem yapılamayacak.
Ayrıca, ceza soruşturması ile birlikte yürütülen disiplin soruşturmalarında, mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl geçmesiyle disiplin cezası verme yetkisi sona erecek.
Aynı şekilde İdari Yargılama Usulü Kanunu’nda yapılan yenilikle, Danıştay, idare ve vergi mahkemelerinde açılan ve duruşma yapılmasının zorunlu olduğu davalar ile istinaf ve temyize başvurulabilecek kararların belirlenmesinde, davanın açıldığı tarihteki parasal sınır esas alınacak.
Suça Teşebbüs ve Kasten Yaralamada Ceza Artışı
Türk Ceza Kanunu’ndaki yeni düzenlemelerle, suça teşebbüs halinde faile verilen süreli hapis cezalarının alt ve üst limitleri artırıldı. Artık ağırlaştırılmış müebbet yerine 14 yıldan 21 yıla kadar, müebbet yerine ise 10 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası verilebilecek. Kasten yaralama suçunda ise alt sınır 1 yıl 6 ay olarak güncellendi. Basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek yaralamalarda ise hapis cezası 6 aydan 1 yıl 6 aya kadar olacak. Kadına karşı işlenen yaralama suçlarında ceza alt sınırı da 9 aya çıkarıldı.
Kasten yaralama sonucu mağdurun vücudunda kalıcı hasar, organ veya duyu kaybı gibi neticeler doğduğunda da ceza miktarlarında artış yapıldı. Aynı şekilde, kasten yaralama sonucunda ölüm meydana gelirse, fail 10 yıldan 14 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacak.
Tehdit ve Trafik Güvenliğinde Cezalar Yükseldi
Tehdit suçuyla daha etkin mücadele sağlamak için de, büyük maddi zarar ya da başka bir kötülük tehdidiyle ilgili hapis cezasının alt sınırı 2 ay olacak. Silahla, kendini gizleyerek, imzasız mektupla veya suç örgütü bağlantısı ile tehditte ise üst sınır 7 yıla yükseldi.
Kara, deniz, hava veya demiryolu ulaşım araçlarını başkalarının can, mal ya da sağlık güvenliğini riske atacak şekilde kullananlara verilecek hapis cezası 4 aya çıkarıldı. Alkol, uyuşturucu veya benzeri sebeplerle güvenli araç kullanamayacak halde direksiyon başına geçenler için de asgari ceza 6 ay olacak.
Denetimli Serbestlik ve Ceza İnfazı Düzenlemeleri
Açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde olup koşullu salıverilmesine 1 yıl ya da daha az süre kalan iyi halli mahkumlar, denetimli serbestlikten yararlanabilmek için cezaevinde geçirmeleri gereken sürenin en az onda birini infaz kurumunda geçirecekler.
Tekerrür hükümleri kapsamında ikinci kez hüküm giyenlerin koşullu salıverilme oranı dörtte üç olarak belirlendi. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında 39 yıl, müebbet hapis cezasında 33 yıl, süreli hapislerde ise en fazla 32 yılın iyi halli olarak infaz edilmesi halinde koşullu salıverilme uygulanabilecek.
Kadın, çocuk, yaşlı ve engelli hükümlüler için evde infaz koşulları da genişletildi. 80 yaşını dolduranlara, taksirli suçlar hariç 5 yıla kadar hapis cezası alanlara ve sağlık durumu nedeniyle cezaevinde kalamayacak olanlara evde ceza imkanı getirildi.
Ayrıca, hamileliği üzerinden 6 ay geçmiş kadınlar ile toplamda 5 yıl ya da daha az hapis cezasına çarptırılanların da cezalarını evlerinde infaz edebilmesine olanak tanındı.
Diğer Kanuni Düzenlemeler
Yüksek mahkeme üyeliğinden Hakimler ve Savcılar Kurulu’na atananların görev süreleri sona erince eski görevlerine kadro beklemeden dönebilmeleri sağlanıyor. Ayrıca, milletlerarası iş sözleşmelerinde daha sıkı bağlı hukukun uygulanabilmesine imkan tanındı.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda da parasal sınırlarla ilgili çeşitli tarihler ve uygulama esasları güncellendi. Genel Kurul’da kabul edilen bu düzenlemelerle birlikte, TBMM 11 Haziran’da tekrar toplanacak.