Nöbetçi Eczaneler
ABD ile Venezuela arasındaki kriz, Trump yönetiminin son aylarda Maduro hükümetine yönelik baskıyı artırmasıyla yeni bir aşamaya geçti. Trump, 29 Aralık’ta yaptığı açıklamada, ABD güçlerinin Venezuela bağlantılı olduğu öne sürülen uyuşturucu teknelerinin kullandığı bir bölgeye saldırı düzenlediğini söyledi. Ancak saldırının tam olarak nerede gerçekleştiğine dair bilgi paylaşılmadı.
Bu açıklamadan önce ABD savaş gemilerinin Karayipler’de, Venezuela’ya saldırı menziline girecek şekilde konuşlandırıldığı ve uyuşturucu taşıdığı iddia edilen teknelere yönelik operasyonlarda çok sayıda kişinin hayatını kaybettiği biliniyordu. Washington yönetimi, Maduro hükümetini ABD’ye uyuşturucu ve çete üyeleri göndermekle suçladı.
MADURO KİMDİR, NASIL İKTİDARA GELDİ?
Nicolas Maduro, Venezuela’da uzun yıllar iktidarda kalan Hugo Chavez’in ardından 2013 yılında devlet başkanlığı koltuğuna oturdu. Eski bir otobüs şoförü ve sendika lideri olan Maduro, Chavez döneminde siyasette yükseldi.
Chavez ve Maduro’nun toplamda 26 yıla yaklaşan iktidarı boyunca, iktidar partisi devletin kilit kurumları üzerinde güçlü bir kontrol kurdu. Yargı, Ulusal Meclis ve seçim kurumları bu süreçte hükümet çizgisine yaklaştı.
2024’te yapılan devlet başkanlığı seçimlerinde Maduro galip ilan edildi. Ancak muhalefet, gerçek sonuçların farklı olduğunu savundu ve adayları Edmundo Gonzalez’in açık farkla kazandığını öne sürdü.
TRUMP NEDEN VENEZUELA’YA ODAKLANDI?
Trump, yüz binlerce Venezuelalının ABD’ye göç etmesinden Maduro’yu sorumlu tutuyor. Ekonomik kriz ve siyasi baskılar nedeniyle son yıllarda yaklaşık 8 milyon Venezuelalının ülkeyi terk ettiği belirtiliyor.
Trump, Maduro’nun hapishaneleri ve akıl hastanelerini boşalttığını ve bu kişileri ABD’ye yönlendirdiğini iddia etti. Ayrıca ABD’ye yönelik uyuşturucu trafiğinin arkasında Venezuela merkezli yapılar olduğunu savundu.
ABD yönetimi, Tren de Aragua ve Cartel de los Soles adlı iki örgütü “Yabancı Terör Örgütü” ilan etti. Trump, Cartel de los Soles’in bizzat Maduro tarafından yönetildiğini öne sürdü. Maduro ise bu suçlamaları reddederek ABD’yi “uyuşturucuyla mücadele bahanesiyle ülkeyi ele geçirmeye çalışmakla” suçladı.
ABD NEDEN KARAYİPLER’E ASKERİ GÜÇ GÖNDERDİ?
ABD, Karayipler’e yaklaşık 15 bin asker, uçak gemileri ve güdümlü füze destroyerlerinden oluşan büyük bir askeri güç konuşlandırdı. Bu sevkiyat, 1989’daki Panama işgalinden bu yana bölgedeki en büyük ABD askeri hareketi olarak değerlendiriliyor.
Resmi gerekçe, uyuşturucu sevkiyatını engellemek. Ancak bu askeri varlığın aynı zamanda Venezuela petrol tankerlerine uygulanan deniz ablukasında da aktif rol oynadığı biliniyor.
ABD donanmasında dünyanın en büyük uçak gemilerinden USS Gerald Ford da yer aldı. Aralık ayında Venezuela açıklarında bir petrol tankerine el konulması uluslararası tartışma yarattı. Venezuela bu hamleyi “korsanlık” olarak niteledi.
“BÜYÜK OPERASYON” NASIL GELDİ?
Trump, aylar boyunca “bir sonraki adımın karada olacağını” söylemişti. Ekim ayında CIA’ye Venezuela içinde gizli operasyon yetkisi verildiği açıklandı. ABD’li yetkililer, kara operasyonu ihtimalini açıkça reddetmedi.
Ve 3 Ocak’ta Trump, beklenen açıklamayı yaptı. ABD’nin Venezuela’ya yönelik geniş çaplı bir operasyon gerçekleştirdiğini, Maduro ve eşinin yakalanarak ülkeden çıkarıldığını duyurdu.
VENEZUELA GERÇEKTEN UYUŞTURUCU MERKEZİ Mİ?
Uyuşturucuyla mücadele uzmanlarına göre Venezuela, küresel uyuşturucu ticaretinde daha çok bir geçiş ülkesi konumunda. En büyük üretici ülke Kolombiya olarak öne çıkıyor.
ABD Uyuşturucuyla Mücadele Dairesi’nin verilerine göre, ABD’ye ulaşan uyuşturucunun büyük bölümü Pasifik üzerinden geliyor. Karayipler rotasının payı oldukça düşük.
Fentanil ise neredeyse tamamen Meksika üzerinden ABD’ye giriyor. Venezuela, DEA raporlarında fentanil kaynak ülkeler arasında yer almıyor.
PETROL FAKTÖRÜ
Petrol, Maduro hükümetinin en büyük gelir kaynağı. Venezuela günde yaklaşık 900 bin varil petrol ihraç ediyor ve en büyük alıcı Çin.
ABD, Venezuela’nın dünyanın en büyük kanıtlanmış petrol rezervlerine sahip olduğunu kabul ediyor. Ancak teknik ve ekonomik sorunlar nedeniyle bu rezervlerin büyük kısmı kullanılamıyor.
Trump, bir tanker operasyonunun ardından yaptığı açıklamada “Petrolü elimizde tutacağımızı varsayıyorum” ifadelerini kullanmıştı. Bu sözler, operasyonların enerji boyutunu da yeniden gündeme getirdi.