Nöbetçi Eczaneler
Son yıllarda aralıklı oruç tutma, veya zaman kısıtlamalı beslenme kişinin kendi bedenine ve sağlığına odaklanmasının bir sembolü haline geldi.
Ama görünüşe göre kahvaltı o kadar da kötü bir şey değil, hatta iyi bir şey diyenlerin sayısı da artacak gibi görünüyor.
Dünyanın en saygın dergilerinden birinde yayınlanan yeni ve önemli bir araştırma, kahvaltı yapmayanları tekrar düşünmeye teşvik eder nitelikte
Veriler, 1999 ile 2018 yılları arasında Amerikan sağlık araştırması NHANES’e katılanlardan alındı. Yeni çalışma, 40 yaş üstü 31.000’den fazla Amerikalıdan elde edilen verileri analiz eden Çinli araştırmacılar tarafından yürütüldü.
Katılımcılar, diğer şeylerin yanı sıra, önceki 24 saat içinde ne yediklerini ve ne zaman yediklerini söylediler. Araştırmacılar katılımcıları sekiz yıldan fazla takip etti ve bu süre zarfında 7.129 kişi hayatını kaybetti.
Çinli araştırma ekibi günün ilk öğününün zamanlamasını analiz etmeye başladığında, net bir örüntü keşfetti:
Öğleden sonra ilk öğün: Sabah 7:00-8:00 arasında ilk öğünü yemeye kıyasla, tüm nedenlere bağlı ölüm riskinde %29 artış ve 50 yaşında tahmini 2,46 yıl daha kısa yaşam beklentisi. Bu durum, yaşam beklentisinde yaklaşık 2,5 yıl daha kısa bir süreye denk geliyor.
Sabah 10:00 ile öğlen arasında ilk öğün: Sabah 7:00-8:00 referans grubuna kıyasla, tüm nedenlere bağlı ölüm riskinde %19 artış.
Sabah 8:00 ile 10:00 arasında ilk öğün: Referans grubuna kıyasla, tüm nedenlere bağlı ölüm riskinde %10 artış.
Gece yarısından sonra son yemek yemek: Akşam 7-8 arası son yemek yemeye kıyasla, tüm nedenlere bağlı ölüm riskini %27 artıyor ve 50 yaşında tahmini yaşam süresini 2,35 yıl kısaldı. Gece geç saatlerde yemek yemenin ayrıca kan şekeri düzenlemesi üzerinde de olumsuz etkileri olduğu belirtildi.
Öğleden sonra saat 12’den sonra ilk öğünlerini yiyen kişilerin, akşam 7 ile 8 arasında ilk öğünlerini yiyenlere kıyasla ölüm riski %29 daha yüksek çıktı.
Kalp ve damar hastalıklarından kaynaklanan ölümleri incelediklerinde de benzer sonuçlar çıktı. Başka bir araştırmada geç saatte ilk yemeği yemenin depresyonla da ilişkisi tespit edilmişti.
Uzmanlar, vücudun metabolik mekanizmasının genellikle günün ilerleyen saatlerine kıyasla erken saatlerde bir işi yapmaya daha hazır olduğunu söylüyor. Besin alımı, vücudun merkezi ve merkezi olmayan saatini uyandırmaya yardımcı olur ve aktif bir aşamaya girdiğimizin sinyalini veriyor.
Başka bir deyişle, yemek şu sinyali verir: Bugün çalışma günü ve çalışma zamanı. Sindirim ve besin metabolizmasında rol oynayan organların yerel biyolojik ritimlere sahip olduğunu artık biliyoruz. Bu saatler modern yaşam tarzlarımızla karşılaştığında, zamanla hastalık riskini artırabilecek bozulmalar meydana gelebilir.
Günün erken saatlerinde yemek yemenin, diğer şeylerin yanı sıra, insülin duyarlılığını artırmak ve kardiyovasküler risk faktörlerini azaltmak açısından en iyisi olduğunu öne süren bazı çalışmalar bulunmakta.
Doktor Sara Noland, bu alanı uzun yıllardır yakından takip ediyor. Özellikle “Vücudun Ritmi” adlı kitabında zaman kısıtlamalı beslenme ve öğün zamanlaması hakkında yazıları var.
Noland, yemek yeme ritmiyle ilgili bilgilerden insanların çıkarması gereken en önemli şeyin, yemek yeme zaman aralığının günün hangi saatinde olduğunun önemli olmadığı olduğuna inanıyor.
Zaman kısıtlamalı beslenmenin kilo ve kan şekeri açısından faydalı olduğuna dair birçok kanıt var ve bu faydalar, kısıtlama süresi erken belirlendiğinde daha da büyük görünüyor, diyor.
Doktora göre, bu çalışma, günün erken saatlerinde daha fazla yemek yemenin faydalı olabileceğini öne süren giderek artan literatüre katılıyor.
Kendisi örneğin sabah 8’den akşam 8’e kadar 12 saatlik bir yeme aralığı öneriyor. ‘Biraz daha geç bir zaman dilimi de sorun teşkil etmeyecektir. Ancak çok geç saatlerde yemek yemek sakıncalı’ diyor.
Hava karardığında ve uykunuz geldiğinde, vücut bir nevi gece moduna geçer. Akşam aynı yemeği yemek, kan şekerinizin daha da yükselmesine ve yüksek kalmasına neden olur.
Noland’ın çok basit bir kuralı hatırlatıyor: Çok karanlık olduğunda veya çok yorgun olduğunuzda yemek yemeyin.